Azken eguneratzea: 2009ko Martxoa
ELKARRIZKETAK
Arantza Matías

Arantza Matías
BILBAO DENDAK elkarteko presidentea

"Jai-egunetan ez irekitzea erabakitzen duten merkatariek errespetu osoa
merezi dute"

Merkealdiak amaitu berri dira, zer-nolako balorazioa egiten du Bilbao Dendak?

Merkealdietako kanpaina primeran hasi zen, ondoren mantendu, eta azkeneko partea normaltasunean garatu da, batez ere kontuan izanda bizi garen momentu ekonomiko zaila. Egin diren kanpaina erasokorrak kontsumitzaileen onurarako izan dira, aukeratzeko asko zegoelako eta, gainera, oso prezio lehiakorretan. Merkatarien aldetik, denetarik dugu, baina, orokorrean, komentatzen digute okerra izan den garaia negukoa izan omen dela. Urritik abendura doazen hilabeteetan asko nabaritu da salmenten beherakada. Merkealdiak ez dira txarrak izan, baina deskontu hauekin merkatariek sobera duten stocka kentzea besterik ez dute lortu. Ekonomikoki errentagarritasun gabekoak dira merkealdiak, aurreko kanpaina on batekin batera ez badator.

Sasoi berria hasita, zeintzu aurreikuspenak maneiatzen dituzue?

Ditugun aurreikuspenek ekonomia egoera orokorraren antza dute. Egoerak ez du baikortasunera gonbidatzen. Kontsumoaren murrizketa emango da. Horren lehenengo kaltetua komertzioa izaten omen da. Ez da logikoa egoera latza dela ukatzea. Beherakada honek merkatariak ezustean berriro ez hartzea espero dut. Izan ere, neguko hilabeteetan izan genituen salmenten jaitsierak espero gabe hartu gintuen. Bat-batean behera jo zuten etxe, kotxe, eta abarren salmentek. Krisialdia antzematen bazen ere, errealitatea oso era zakarrean azalarazi zitzaigun. Oso normaltzat hartzen dugu diru-sarrerak murriztuta ikusi dituzten lagunek euren kontsumoa moteltzea. Kontua da diru-sarrerak mantentzen dituztenak ere gutxiago kontsumitzen ari direla, egoera ekonomikoak bultzatuta. Horiek zuhurragoak bihurtu dira. Antza, egungo egoerak zuhurtziaz aritzera bultzatzen gaitu, eta askok hori praktikan jarri dutela ematen du. Horren aurrean zera esan dezaket, Bilbao Dendak elkartetik erantzukizunezko kontsumorako deialdia egin dugula behin eta berriro, hau da, bakoitzak ahal duenaren arabera kontsumitzea, inguruaren mesederako.

Bilbao turistikoaren ideia jai-egunetan ematen den merkataritzaren itxierarekin bateragarria al da?

Bateragarria da Bilbora iristen den turismoa, momentuz behintzat, negozioekin erlazionatuta dagoelako. Bisitatzen gaituen turismoak nahikoa du astelehenetik larunbatera irekita egotearekin. Gero, urtean zehar inportanteak diren datak ditugu, Aste Santua, besteak beste. Egun zehatz horietan irekitzera animatzen dute Bilboko Udaletik, baina horrek beste sektore batzuengan izaten omen du eragina, ostalaritzan, esaterako, merkataritza-guneetan baino askoz gehiago.

Ostalaritzak erabaki du, printzipioz, ez duela apirileko egun santuetan irekiko. Aste Santuan zehar Bilboko komertzioek ere itxiko dute?

Kolektiboki, antza denez, ostalaritzak ez du era masiboan irekiko. Azken erabakia negozio eta jabe bakoitzaren esku geratuko da, ireki ala ixtea erabaki boluntarioa baita. Iaz bezala, aurten ere irekita egongo diren merkataritza-establezimenduen zerrenda prestatuko du Udalak, eta turistei informazioa eskaini. Aste Santuan komertzio batzuk irekita egongo dira eta beste batzuk itxita, bakoitzaren arabera.

BilbaoCentro bezalako elkarte batzuek eguerdietan irekitzearen beharra antzeman dute. Zein behar jaso ditu Bilbao Dendak kontsumitzaileen aldetik?

Alternatiba interesgarria izan daiteke eguerdietan irekitzea, batez ere Bilboko zonalde batzuetarako. BilbaoCentro elkarteak denbora darama bere bazkideak eguerdietan irekitzera animatzen. Ordutegia luzatzeko irtenbide ona izan daiteke. Emaitzak aurreikustea ezinezkoa da, ireki eta bi hilabetez-edo frogatu arte.

Komertzioen jai-egunetako itxialdiak ika-mika ugari sortu du historikoki Bizkaian.

Oihartzun gehiegi antzeman dut komunikabideetan jai-egunetan ireki ala ez auziaren inguruan. Ez dut uste hainbesterako denik, azken finean, urtean 12 jai-egunez soilik ari gara. Jai-egunetan irekitzea interesgarria izaten da, adibidez, data garrantzitsu baten bezpera denean, merkataritza-estrategia batean kokatuta. Merkatari bakoitzak uste badu salmentaren bat egin dezakeela, bere negozioa ireki dezake, saltzearen aukera, betiere, interesgarria delako. Aldi berean, ez irekitzea erabakitzen dutenek ere errespetu osoa merezi dute, negozio bakoitzaren nortasuna desberdina delako eta, sarritan, jai-egun horietan irekitzea zaila egiten zaielako, langileekin txandak egin behar dituztelako, besteak beste.

Zer-nolako eragina du sindikatuen presioak merkataritza-guneetan?

Presio sindikalak eragina duela ukaezina da. Sindikatuek beren printzipioak aldarrikatzeko eskubidea dute, baina gauza guztien gainetik errespetua gailendu behar da. Onartezina da ireki nahi izan duelako denda bat papereztatzea. Azken finean, kontuan izan behar da enpresaburu gehienak langileak direla aldi berean. Egin behar duguna da legeari so egitea. Legeak dio urtean 12 jai-egunetan ireki dezakegula. Hori kontuan hartuta, bakoitzak erabaki dezala. Guztiok itsasontzi berean goaz, eta batu egin behar gara, lanpostuak mantendu ahal izateko eta guztiontzako aberastasuna lortzeko.

Bilboko Udalak hiriko komertzioen kontsumitzaileen iritzia jaso du azken asteetan. Inkestaturiko %82k "atseginez" definitzen ditu hiriko komertzioak. Aztertu beharreko ondorioak izango dira ikerketa honen emaitzak.

Halaxe da. Bilbotarrek oso nota altua ematen diote gure merkataritzari. Emaitzek erakusten dutenez, barietatea, garraiobide publikoen bitartez Bilbora heltzeko erraztasunak eta zerbitzuak, besteak beste, azpimarratzen dituzte kontsumitzaileek. Gaur egun, denetarik du Bilbok. Hori dela eta, nahitaez egin behar diren erosketak hiriko merkataritza-gunetan egitera animatzen dugu jendea. Hirian, komertzioek beste faktore bat suposatzen dute. Hirian paseatu dezakezu, bertan bizi, eta abar, baina merkataritza-gune handiek erosteko aukerak eskaintzen dituzte bakarrik. Betiko auzoko komertzioetan erostea merkeagoa izaten dela uste dugu, behar duzuna bakarrik erosten duzulako eta, horrez gain, ezagutzen zaituztelako eta horrek balioa eransten diolako. Hiriko merkataritza-dendetan erostea errentagarriagoa den iritzikoa naiz.

 

"Hiriko eta kanpoko komertzioa bizikide dira"
Matías

Bolkestein europar direktibak aukera ematen du saltoki handiak edozein lekutan ezartzeko, biztanle kopurua eta ohiturak kontuan hartu gabe. Direktiba hau merkatari ertain eta txikien kalterako ote da?

Horri mugak jartzen ez badiozkiogu, bai; printzipioz, merkataritza-zentroak askatasunez ezartzea ahalbidetzen du Europako direktiba honek. Europako Parlamentuan onartutako lege honek, hitzez hitz aplikatzen bada, lehiakortasun erabat librea ekarriko luke. Lege honen aplikazioa Autonomia Erkidego bakoitzaren udalen eskumenean utziko du Europar Batasunak. Horren ondorioz, garapen iraunkorra erabiltzen da aitzakiatzat, nolabait esanda, merkataritza-zentroen kopurua mugatzeko asmoz.

Ingurumenaren babesaren irizpideak erabili ohi dira merkataritza-zentro handi hauen ezarpena modu batean edo bestean geldiarazi ahal izateko. Era berean, beste gauza bat ere hartu behar dugu kontuan, zentro erraldoi hauek negozioa dagoenean ezartzen direla, alegia. Egun, eskaintza gainaseta dago, eta ez dut uste alde horretatik etorkizunean arazorik izango dugunik.

Zein izango da hiriko komertzioaren etorkizuna? Merkataritza-zentro handien lehiakortasunaren menpean etsi dezake?

Horren inguruan teoria ugari daude. Gaur egun, hiriko eta kanpoko komertzioa bizikide direla uste dut. Saltoki-gune handiak duela gutxi ditugu gure artean. Berritasuna bezeroak erakartzeko faktorea da, eta, hori dela eta, kontsumitzaileek haiengana jo dute. Behin merkataritza-gune handien berritasuna gaindituta, kontsumitzaileek betiko komertzioetara jo dute berriro ere, merkatarien elkarteei esker, bereziki. Gaur egun, eskaintza bikoiztuta dagoela uste dut. Izan ere, merkataritza-zentroek hiriko eredua kopiatzen dute. Egun, 17.000 lagunek egiten dute lan Bilboko merkataritzan. Enplegu zuzenaz aparte, lanpostu ez-zuzen ugari sortzen dituzte Bilboko merkatariek. Komertzioa hiriko lehenengo enpresa bihurtu da, sortzen duen kapitalari eta enpleguari erreparatzen badiegu. Eskariaren eta eskaintzaren arteko orekarik ez dagoela esan genezake. Izan ere, eskaintzaren ugaritasuna dugu gaur egun. Horregatik, eskaintzaren eta eskariaren oreka bilatu behar dugu, baina zaila izaten da.

 


BESTE ELKARRIZKETAK
Marcos Muro
Bilbao Turismoko zuzendari nagusia

Esteban Gil
El Cobrador del Frac-eko Iparraldeko Zonaldeko kudeatzailea



Marian Elorza
Eusko Jaurlaritzako Nazioartekotze Zuzendaria

Jon Aldaiturriaga
Bilboko Alde Zaharreko Merkatarien Elkarteko kudeatzailea

Pello Gonzalez
Gipuzkoako Ekonomia eta Ogasun Departamentuko foru diputatua


Aitor Soloeta
Getxoko Udaleko Ekonomia Arduraduna

"Krisialdiak ez ditu ekarriko, halabeharrez, komertzioen itxierak"


Mikel Madariaga
APD Iparralde zonaldeko Presidentea

"Euskal enpresaburuari komertzialagoa izatea falta zaio"


Eusebio Larrazabal
Bizkaiko Foru Aldundiko Lana eta Trebakuntzarako Diputatua

"Askotan proiektu bat ez da bideragarria
izaten merkatua ezagutzen ez dugulako"


Imanol Pradales
Bizkaia:xedeko Zuzendaria

Xabier Maidagan
CIC marGUNEko Zuzendaria

"Eskulan merkearekin konpetitzeko modu bakarra bereiztea da, hobea izatea"


Erramun Osa
Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzaren Koordinatzailea

Jose Maria Iruarrizaga
Bizkaiko Foru Aldundiko Ogasun eta Finantza Diputatua

"Inork ez du gustuko ordaintzea baina
solidarioak izan behar gara"


Ana Aguirre
Eusko Jaularitzako Industria, Merkataritza eta Turismo Sailburua

Pedro Luis Uriarte
INNOBASQUEko Zuzendaria

 
   
   
   

 
ADITUAREN IRITZIA
   
Jon Sustatxa

Jon Sustatxa
Lan Ekintzako presidentea

Komertzioa: lehentasunezko arreta

Datorren urteetan, Lan Ekintzako jokabideen oinarria komertzioa izango da. Hori dela eta, komertzio berrien sorkuntza eta jadanik zabalik daudenen mantenua sustatuko ditu sendo-sendo Bilboko Udalak. Aldi berean, berrikuntza eta kalitatearen aldeko lana bultzatuko du, alor ekonomiko honi diru laguntza bereziak eskainiz.

Merkataritzaren hazkundeak eta hobekuntzak hiriak barneratzen dituen auzoen garapen eta sustapen ekonomikoa eta soziala indartzera datozte. Era berean, Bilbo eta biztanleen garapen orekatua eta solidarioa lortzera laguntzen digu. Helburu honekin, barruti guztietan garatuko diren ekimen eta ekintza plana zehatzak prestatu ditu Lan Ekintzak, bai Zorrozaurre nahiz Basurto bezalako aukera berriko zonaldeetan baita birpizkundea behar duten zonaldeetan ere, hala nola, Otxarkoagan, Bilbo Zaharrean, Uribarrin, Rekalden eta Zorrotzan.

2011 urte arte doan Lan Ekintzako Plana Estrategikoaren objektibo nagusienetarikoa izanda, alor komertzialak arreta berezia jasoko du Lan Ekintzaren partez, Bilboko aurrerakuntzan eta hiriko biztanleriaren onurarako izango dena.


Sergio Etxebarria
BILBAOCENTRO elkarteko presidentea
Bilboko Komertzioaren egoera

Miguel Sáenz de Viguera
Innobasqueko Zuzendaritza Nagusiko Aholkularia

Berrikuntzaren beharra


Jesús Murga
IZAITEko Presidentea

ETEak eta
Garapen Jasangarria


Juan Alberto Arranz
Conta/3 SL Aholkularitzako Ekonomialaria

Jon Landeta
EHUko Enpresari Aplikaturiko Ekonomia Institutuaren Zuzendaria

Isabel Mera
Norbolsako analista



 
 

 
 
DFB GB-POL-LING KULTURA SAILAK
(KULTURA SAILA HIZKUNTZA
POLITIKARAKO SAIBURUORDETZA)
DIRUZ LAGUNDUTAKOA
logo leizaola

 

HASIERA · ALBISTEGIA · ELKARRIZKETAK · ERREPORTAJEAK · I+G+i · TEKNOLOGIA · AISIALDIA · LAN ESKAINTZAK